Crnoj Gori je mjesto u Evropskoj uniji

1
193

Piše: Nusret Balić, magistar evropskih ekonomskih integracija

 

Temelj nastanka Evropske unije, predstavlja plan francuskog ministra spoljnih poslova Roberta Sumana o formiranju Evropske zajednice za ugalj i celik. Plan je donesen 9.maja 1950. godine, a potpisan je 18 aprila 1951. godine u Parizu, kojeg je potpisalo sest zemalja, i to: Francuska, Njemacka, Italija, Belgija, Holandija i Luksemburg.   Jedini originalni tekst ugovora napisan je na francuskom jeziku i cuva se u arhivu francuske vlade. Potpisivanjem ovog ugovora izbjegnut je svaki potencijalni vojni  sukob izmedju Njemacke i Francuske, kao sto je i Suman jednom izjavio: ,,Solidarnost u proizvodnji  koja je na ovaj nacin postignuta jasno ce pokazati da bilo koji rat izmedju Francuske i Njemacke postaje ne samo gotovo nezamisliv vec i materijalno nemoguc.” Zaista je Winston Cercil bio u pravu kada je rekao da Njmacka i Francuska moraju napraviti prvi korak kako bi se evropske zemlje ujedinile. Osnovni ciljevi EZUC istaknuti su u preambuli Ugovora iz Pariza i obuhvataju odrzavanje mira, zamjenjivanje starih rivalstava, izbjegavanje krvavih sukoba i brigu i podizanju zivotnih standarda. EZUC je morala da doprinese privrednom sirenju, rastu zaposlenosti, i sve vecem standardu zivota zemalja clanica. Principi EZUC iznijeti su u clanu 3 i ukljucuju redovno snabdijevanje zajednickog trzista, jednak pristup izvorima proizvodnje  za potrosace unutar zajednice, zabranu diskriminacije cijena i potrebu za redovnim sirenjem i modernizacijom proizvodnje. Nakon sto je uspjesno formirana Evropska Zajednica za ugalj i celik javila se i ideja o formiranju Evropske Zajednice za atomsku energiju  i Evropska ekonomska zajednica. Ideja je potekla od zemalja Beneluksa, a na osnovu izvjestaja Pol-Henri Spaka (belgijski ministar spoljnih poslova). Tako su osnovane te dvije Zajednice, a ugovori su potpisani 25. marta 1957. godine koji su stupili na snagu 14. januara 1958. godine. Ciljevi EEZ bili su: unapredjenje stalnog, harmonicnog odrzivog i uravnotezenog razvoja, visok nivo zaposlenosti i socijalne zastite, rodna ravnopravnost, odrziv rast uz odsustvo inflacije, visok nivo konkurentnosti, podizanje standarda i kvaliteta zivota, zastita i unapredjenje kvaliteta zivotne sredine, privredna i drustvena kohezija i solidarnost medju drzavama clanicama. Sredstva za postizanje ovog cilja ogledala su se prvenstveno u procesu stvaranja zajednickog trzista koje ce obezbijediti slobodan protok roba, usluga, ljudi i kapitala, a zatim je sukcesivno neophodno kreirati i sopstvene zajednicke politike. Ugovor o osnivanju EUROATOM-a zakljucen je na neodredjeno vrijeme, a osnovni zadaci su: stvaranje uslova za brzo osnivanje i rast grana atomske industrije, unapredjivanje istrazivanja i razvoja u toj oblasti, uspostavljanje jedinstvenog standarda zastite i sigurnosti, olaksice pri ulaganju, omogucavanje redovnog i pravednog snabdijevanje rudama i nuklearnim gorivom, primjena prava svojine u pogledu specijalnih fisionih materijala, stvaranje zajednickog trzista specijalizovanog  materijala i opreme i razvoja programa za upotrebu atomske energije u mirnodopske svrhe. Sest zemalja zapadne Evrope koje su formirale EZUC, EEZ i EUROATOM imale su svoju Komisiju, Savjet ministara, Parlament i Sud pravde. Kako bi se izbjeglo ova cetiri izvrsna organa, potpisan je sporazum o njihovom spajanju. Sporazum je potpisan u aprilu 1965. godine, u Briselu, a poceo je da se primjenjuje od jula 1967. godine. Formiranje Evropske zajednice bio je vazan korak u buducoj integraciji evropskih zemalja. Dinamican razvoj kojeg su ostvarivale zemlje Evropske zajednice, ubrzo su uvidjele i ostale evropske zemlje, koje su postepeno pocele izrazavati politicku zelju za prikljucenjem ovoj zajednici. Tako su pojedine zemlje pocele pristupati EZ, a Evropa se pocela geografski i ekonomski siriti. Pristupanje zemalja EZ donijeli bi obostranu korist. Evropska zajednica bi imala mogucnost da prosiri svoj politicki i ekonomski uticaj  na odredjeni dio Evrope, a drzava clanica bi uzivala benefite u trgovinskoj razmjeni sa najrazvijenijim evropskim ekonomijama i samim tim bila pod njihovim politickim ingerencijama, sto bi im obezbjedjivalo i odredjenu dozu sigurnosti. Evropsku uniju danas cini dvadeset sedam drzava sa Evropskog kontinenta. Te drzave dijele i njeguju jednake vrijednosti koje ih cine jedinstvenim i prepoznatljivim u Evropi i Svijetu. Najznacajnije vrijednosti koje karakterisu Evropsku uniju su: postovanje ljudskog dostojanstva, demokratije, slobode, jednakosti, vladavine prava, postovanje prava covjeka, kao i lica koja pripadaju nacionalnim manjinama. To su dakle sve one vrijednosti koje trebaju i Crnoj Gori kao drzavi kandidatu za pristupanje Evropskoj uniji, kao i kompletnom Zapadnom Balkanu. Isto kao sto je ekonomija ujedinila dvije zaracane strane Njemacku i Francusku, tako bi trebalo i da ekonomija ujedini i pomiri narode u drzavama Zapadnog Balkana i ojaca njihove medjusobne veze.  Crnoj Gori je definitivno mjesto u Evropskoj uniji, i kao kandidat za clanstvo mora dati svoj maksimum kada je u pitanju ispunjavanje ekonomskih, pravnih i politickih kriterijuma za pristupanje porodici najrazvijenih zemalja Evropske unije. Mi, kao gradjani Crne Gore, moramo dati snazan impuls reformama u nasoj zemlji, jacanju institucija, vladavini prava, borbi protiv korupcije i organizovanog kriminala, razvoju ekonomije i podrzati sve one politcke aktere koje se bore za takve vrijednosti i reforme. U tom duhu, zelim svima cestitati  9. maj, Dan Evrope!

 


Sandžak PRESS pratite putem Facebook | Twitter | Android| iPhone

Stavovi iznešeni u ovom tekstu su autorovi i moguće je da isti ne predstavljaju stavove naše redakcije.
Komentari su vlastita mišljenja autora i redakcija zadržava pravo brisanja vulgarnih i uvredljivih komentara.

1 komentar

  1. Gospodine Balicu uz sve dužno poštovanje
    ama sve što si nam tobože napisao i ovaj cijenjeni portal prenio, svaku tvoju riječ doslovce možemo naći na strani Wikipedia.
    Lako li je kopirati i samo jednim klikom objaviti.
    To nije problem.

    Eh ako nas ti tvojom silnom naobrazbom ne uvedes u EU neće niko. Odijelo, bradica, ležernost tipični birokrata, Wikipedia je tu i udri filozofiju od koje mi nemamo koristi.

OSTAVITI ODGOVOR

Molimo unesite komentar!
Ovdje unesite svoje ime

Ova web stranica koristi Akismet za zaštitu protiv spama. Saznajte kako se obrađuju podaci komentara.